Ansiklopedik Bilgi | Foto Galeri | Video Galeri

İslam Devleti

Bu madde ilk İslam devletinden bahsetmektedir. Günümüzdeki Müslüman ülkeler için İslam ülkeleri sayfasına bakınız.

622-750 yılları arasında İslam Devleti██ Muhammed döneminde ele geçirilen topraklar (622-632)██ Dört Halife döneminde ilave edilenler (632-661)██ Emeviler döneminde ilave edilenler (661-750)

İslam Devleti, 7. yüzyılda İslamiyetin yayılmaya başlaması ile İslam peygamberi Muhammed tarafından kurulan, hilafetle yönetilen devlet. Ayrıca Arap İmparatorluğu olarak da anılır.^[1]^[2] İslam Devleti'nin Arap Kureyş kabilesi kontrolünde olduğu dönem, 622'den 1258'deki Moğol İstilası'na^[3] kadar olan Asr-ı Saadet, Dört Halife, Emeviler ve Abbasiler dönemlerini kapsar. Bununla birlikte halifelik müessesesi, Arap kökenli olmayan Memlûk ve Osmanlı dönemlerinde de devam etmiştir.

İslam Devleti, başlangıçta Arap ağırlıklı Müslüman toplumundan oluşmuştur. Zamanla civar coğrafyadaki diğer milletleri de kapsayacak şekilde büyümüş, tüm Arabistan'a, kuzey Afrika'ya ve doğu Asya'ya yayılmıştır.

Hilafet

Ana madde: Hilafet

İslam Devleti'nin hükümdarları "halife" olarak adlandırılmıştır. Halife "arkasından başa geçen" anlamında Arapça kökenli bir kelimedir. Halifelik İslami esasların uygulandığı bir tür yönetim şeklidir.

İslam Devleti'nin yönetimi, Muhammed'in ölümü ile öncelikle Dört Halife'ye, sonrasında Emeviler'e geçmiştir.

Muhammed'den sonra başa geçen ilk hükümdarlar Müslüman toplumunun ileri gelenleri tarafından seçilirdi. Devletin kuruluşundaki yapısı, Emeviler döneminde değişmiş ve bir saltanata dönüşmüştür. Bu yapı Abbasiler, Memlükler ve Osmanlılar döneminde de devam etmiştir.

İlk Fitne

Ana madde: İlk Fitne

İlk Fitne esnasında İslam Devleti██ Dört Halife (Ali bin Ebu Talib) kontrolündeki bölge ██ I. Muaviye kontrolündeki bölge ██ Amr Bin El-as kontrolündeki bölge

İlk Fitne, 656-661 yılları arasında İslam Devleti'nde ilk iç savaşın yaşandığı dönemdir.

Yıkılışı

Osmanlı İmparatorluğu'nun İslam dünyasına hakim olması ve Halife ünvanının Osmanlı padişahına verilmesi ile İslam Devleti, Osmanlı İmparatorluğu bünyesinde erimiştir. Osmanlı İmparatorluğu'nun yıkılıp, 3 Mart 1924 tarihinde TBMM tarafından hilafetin kaldırılması ile "Halifelik" tarih sahnesinden tamamen silinmiştir.

Halifelik kurumunu bünyesinde barındıran Osmanlı Devleti'ni meydana getiren topraklardaki halklar Birinci Dünya Savaşı sonrasında Osmanlı İmparatorluğu'nun yıkılması ile başlayan süreçte bağımsızlıklarını kazanarak günümüz Arap ve Müslüman devletlerinin birçoğunu meydana getirmişlerdir.

Kaynakça

^ Science in the Arab empire Aljazeera.net.Erişim: 23 Nisan 2009 (İngilizce)
^ The Arab Empire Of The Umayyads History-world.org. Erişim: 23 Nisan 2009 (İngilizce)
^ "Abbāsid Dynasty." Encyclopædia Britannica. Ultimate Reference Suite. Chicago: Encyclopædia Britannica, 2011.

Ayrıca bakınız

Bu madde hakkında yorum yazabilirsiniz, beğebilir ve paylaşabilirsiniz:

Daha fazla paylaş |